Mavi Bayrak; belirlenen uluslararası standartları karşılayan plaj, marina ve turizm teknelerine verilen, gönüllülük esasına dayalı uluslararası bir çevre ödülüdür. Temizliğin, güvenliğin, erişilebilirliğin, çevre eğitiminin ve sürdürülebilir çevre yönetiminin simgesi olan Mavi Bayrak, dünyanın en bilinen ve güvenilen çevre ödüllerinden biridir.
Mavi Bayraklı plajlarda yüzme suyu kalitesi düzenli olarak kontrol edilir; plaj temizliği, atık yönetimi, can güvenliği, çevresel bilgilendirme, erişilebilirlik ve çevre eğitimine ilişkin kriterlerin yerine getirilmesi beklenir. Marinalar ve turizm tekneleri ise kendi faaliyet alanlarına uygun çevre yönetimi, atıkların kontrolü, güvenlik, hizmet kalitesi, çevre eğitimi ve sürdürülebilirlik ölçütleri doğrultusunda değerlendirilir. Ödülün alınması tek başına yeterli değildir; kriterlerin ödül sezonu boyunca korunması ve sürdürülebilir biçimde uygulanması gerekir.
Program yalnızca temiz ve güvenli kıyı alanlarının oluşturulmasını değil, kullanıcıların çevre konusunda bilgilendirilmesini ve doğal alanların korunmasına aktif biçimde katılmasını da hedefler. Bu doğrultuda Mavi Bayraklı alanlarda bölgenin biyolojik çeşitliliği, ekosistemleri ve çevresel özellikleri hakkında bilgilendirme yapılır; çevre eğitim ve bilinçlendirme etkinlikleri gerçekleştirilir. Böylece Mavi Bayrak, kıyıların korunmasını destekleyen bütüncül ve sürdürülebilir bir yönetim modeli sunar.
Mavi Bayrak, uluslararası tanınırlığı sayesinde turizm açısından da önemli bir güven göstergesidir. Ziyaretçilere tercih edecekleri plaj, marina veya turizm teknesinin çevresel kalite, güvenlik ve hizmet standartları konusunda belirli ölçütleri karşıladığını gösterir. Bu özelliğiyle destinasyonların uluslararası görünürlüğüne, hizmet kalitesinin geliştirilmesine ve sürdürülebilir turizmin yaygınlaştırılmasına katkı sağlar.
Uluslararası Çevre Eğitim Vakfı (Foundation for Environmental Education–FEE) tarafından yürütülen Mavi Bayrak Programı, 2026 yılında dünya genelinde 5.274 plaj, marina ve turizm teknesini kapsayarak 50’den fazla ülkede uygulanmaktadır. Türkiye’de programın ulusal koordinasyonu, 1993 yılından bu yana Türkiye Çevre Eğitim Vakfı (TÜRÇEV) tarafından yürütülmektedir.
2026 yılında Türkiye’de 580 plaj, 30 marina, 18 turizm teknesi ve 26 bireysel yat Mavi Bayrak almaya hak kazanmıştır. Türkiye, Mavi Bayraklı plaj sayısıyla dünya sıralamasındaki üçüncülüğünü korumuştur.