Türkiye Çevre Eğitim Vakfı (TÜRÇEV), iklim değişikliği ve sürdürülebilirlik konularının eğitim sistemlerinin bütününe entegre edilmesini desteklemek amacıyla oluşturulan UNESCO Eğitimi Yeşillendirme Ortaklığı’na (Greening Education Partnership - GEP) paydaş üye oldu.
UNESCO’nun Sürdürülebilir Kalkınma için Eğitim Bölümü tarafından yürütülen Eğitimi Yeşillendirme Ortaklığı; hükümetleri, hükümetler arası kuruluşları, sivil toplum kuruluşlarını, gençlik örgütlerini, akademiyi ve özel sektörü aynı çatı altında buluşturan küresel bir iş birliği platformu olarak faaliyet gösteriyor. Ortaklık, iklim kriziyle mücadelede eğitimin rolünü güçlendirmeyi ve eğitim sistemlerinde bütüncül bir dönüşümü desteklemeyi hedefliyor.
Her Öğrenciyi İklim Değişikliğine Hazırlamak
UNESCO tarafından 17 Eylül 2022’de Birleşmiş Milletler Dönüşen Eğitim Zirvesi (Transforming Education Summit) kapsamında başlatılan Eğitimi Yeşillendirme Ortaklığı’nın temel hedefi, “her öğrenciyi iklim değişikliğine hazır hale getirmek.” Bu yaklaşım doğrultusunda yalnızca çocukların ve gençlerin değil, her yaştan bireyin iklim değişikliğiyle mücadele ve sürdürülebilir kalkınma için ihtiyaç duyduğu bilgi, beceri, değer ve tutumları kazanması amaçlanıyor. Eğitim, bu çerçevede yalnızca iklim değişikliği hakkında bilgi aktaran bir alan olarak değil; bireylerin harekete geçmesini sağlayan ve sürdürülebilir toplumlara geçişi destekleyen temel araçlardan biri olarak ele alınıyor. Bugün 99 ülke ve 2 binin üzerinde kuruluşun yer aldığı GEP ağı kapsamında ülkeler ve paydaşlar arasında bilgi ve deneyim paylaşımının geliştirilmesi, ortak çalışmaların desteklenmesi ve iklim eğitimi alanındaki ilerlemenin küresel ölçekte takip edilmesi hedefleniyor.
Eğitimde Dönüşüm Dört Temel Alanda Ele Alınıyor
Eğitimi Yeşillendirme Ortaklığı, eğitim sistemlerinin iklim değişikliği ve sürdürülebilirlik doğrultusundaki dönüşümünü dört temel çalışma alanı üzerinden yürütüyor.
- Eğitim Ortamlarının Yeşillendirilmesi (Greening Schools)
Okulların ve diğer öğrenme ortamlarının yalnızca eğitim verilen mekânlar olmaktan çıkarılarak sürdürülebilirlik ve iklim eyleminin günlük yaşamda uygulandığı modellere dönüştürülmesi hedefleniyor.
- Müfredatın Yeşillendirilmesi (Greening Curriculum)
İklim değişikliği ve sürdürülebilirliğin eğitim programlarına bütüncül, bilimsel, eylem odaklı ve yaşam boyu öğrenme yaklaşımıyla entegre edilmesi amaçlanıyor. GEP kapsamında 2030 yılına kadar ülkelerin yüzde 90’ının iklim değişikliğini müfredatlarına dahil etmesi hedefleniyor.
- Öğretmen Eğitiminin ve Eğitim Sistemlerinin Kapasitesinin Yeşillendirilmesi (Greening Teacher Training and Education System Capacities)
Öğretmenlerin, eğitim yöneticilerinin ve politika yapıcıların iklim değişikliği ve sürdürülebilirlik konularındaki kapasitelerinin geliştirilmesi; eğitim politikaları, planlama, finansman ve uygulama süreçlerinin iklim dirençli hale getirilmesi amaçlanıyor.
- Toplulukların Yeşillendirilmesi (Greening Communities)
İklim ve sürdürülebilirlik eğitiminin okul sınırlarının ötesine taşınarak yaşam boyu öğrenme yaklaşımıyla toplumun geneline yayılması ve toplulukların iklim direncinin güçlendirilmesi hedefleniyor.
TÜRÇEV’in Çevre Eğitimi Deneyimi Küresel Ağla Buluşacak
TÜRÇEV’in Eğitimi Yeşillendirme Ortaklığı’na katılımıyla Vakfın Türkiye’de uzun yıllardır çevre ve sürdürülebilirlik eğitimi alanında yürüttüğü çalışmalardan elde ettiği bilgi ve deneyim uluslararası paydaşlarla daha güçlü biçimde paylaşılabilecek. TÜRÇEV; GEP bünyesinde yürütülen çalışma grupları, toplantılar, kapasite geliştirme faaliyetleri ve uluslararası etkinliklere katılım sağlayabilecek, farklı ülkelerden kurum ve kuruluşlarla bilgi, deneyim ve iyi uygulama paylaşımında bulunabilecek. Ortaklık aynı zamanda iklim ve sürdürülebilirlik eğitimi alanındaki güncel yaklaşımların takip edilmesi, farklı ülkelerde geliştirilen uygulamaların Türkiye’deki çalışmalarla buluşturulması ve yeni uluslararası iş birliklerinin geliştirilmesi açısından da önemli bir çalışma zemini sunuyor.
Eko-Okullar Programı ile GEP Arasında Güçlü Bağ
TÜRÇEV’in uluslararası ağı açısından dikkat çeken bağlantılardan birini de Uluslararası Çevre Eğitim Vakfının (Foundation for Environmental Education - FEE) GEP içerisindeki rolü oluşturuyor. FEE, GEP’in dört temel çalışma alanından biri olan Eğitim Ortamlarının Yeşillendirilmesi (Greening Schools) alanında eş koordinatör olarak görev yapıyor ve aynı zamanda GEP Danışma Grubu’nda (Advisory Group) yer alıyor. FEE tarafından uluslararası ölçekte yürütülen ve Türkiye’de TÜRÇEV tarafından uygulanan Eko-Okullar Programı’nın 7 Adım metodolojisi, GEP’in Yeşil Okul Kalite Standardı (Green School Quality Standard) ile uyumlu bütüncül bir okul yaklaşımı sunuyor. Bu kapsamda Yeşil Bayrak almaya hak kazanan okullar; sürdürülebilirliğin okul yönetiminden eğitim süreçlerine, öğrenci katılımından çevresel uygulamalara kadar okul yaşamının bütününe yayıldığı bir model ortaya koyuyor.
Ateş: “Bilgi ve Deneyimimizi Uluslararası Ortaklıklarla Güçlendirmeyi Önemsiyoruz”
TÜRÇEV Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Abdulkadir Ateş, üyeliğe ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:
“Uluslararası Çevre Eğitim Vakfının (FEE), Eğitimi Yeşillendirme Ortaklığı’nın ‘Okulların Yeşillendirilmesi’ çalışma alanında eş koordinatör olarak görev yapması ve GEP Danışma Grubu’nda yer alması, TÜRÇEV olarak uzun yıllardır Türkiye’de yürüttüğümüz çevre eğitimi çalışmalarının küresel ölçekteki karşılığını göstermesi açısından bizim için ayrıca anlamlı. FEE tarafından yürütülen Eko-Okullar Programı’nın 7 Adım metodolojisi kapsamında gerçekleştirilen çalışmalar, GEP’in Yeşil Okul Kalite Standardı ile uyumlu bütüncül bir okul yaklaşımı sunuyor. Bu kapsamda Yeşil Bayrak almaya hak kazanan okullarımız da GEP’in ortaya koyduğu yeşil okul yaklaşımının temel kriter ve uygulamalarıyla uyumlu bir sürdürülebilirlik modeli oluşturuyor.”
Ateş, TÜRÇEV’in çevre ve sürdürülebilirlik eğitimi alanındaki çalışmalarını uluslararası iş birlikleriyle geliştirmeye devam edeceğini belirterek sözlerini şöyle sürdürdü:
“TÜRÇEV olarak çevre ve sürdürülebilirlik eğitimi alanında yıllar içinde oluşturduğumuz bilgi ve deneyimi uluslararası ortaklıklarla daha da güçlendirmeyi önemsiyoruz. Eğitimi Yeşillendirme Ortaklığı üyeliğimizin; çocukların, gençlerin, eğitimcilerin ve toplumun sürdürülebilir bir gelecek için harekete geçmesini destekleyen çalışmalarımıza yeni iş birlikleri ve deneyim paylaşımı açısından önemli katkılar sağlayacağına inanıyoruz.”
TÜRÇEV, Eğitimi Yeşillendirme Ortaklığı kapsamında ulusal deneyimini uluslararası paydaşlarla paylaşırken, küresel ölçekte geliştirilen yeni yaklaşımların Türkiye’deki çevre ve sürdürülebilirlik eğitimi çalışmalarına aktarılmasına katkı sunmayı sürdürecek.